ZAWOJA jest wsią położoną bezpośrednio u stóp Babiej Góry. Jest ona najludniejszą wsią z ziem karpackich i liczy sobie ok. 7 tys. mieszkańców. Oprócz tego, że zyskała miano najludniejszej, jest także największa w Polsce.
Zawoja rozciąga się na długości 10 km. Poza tym wyróżnia się rozległością. Posiada liczne przysiółki - w sumie 184, często nawet wielkości wsi i właśnie te przysiółki dają jej to miano największej.
      Zawoja powstała w XVI wieku i pierwszymi osadnikami byli pasterze wołoscy ( obecne tereny Rumunii), którzy w poszukiwaniu nowych terenów wypasowych dotarli od Siedmiogrodu w rejon Beskidu Żywieckiego i osiedlili się na stałe. Zawoja zaczęła zyskiwać miano miejscowości turystycznej, letniskowej i wypoczynkowej i do dnia dzisiejszego jest najczęściej odwiedzaną wsią w Beskidach, zarówno w lecie jak i zimie. W lecie nie lada atrakcją może być wycieczka na halę Barankową i spotkanie tam prawdziwego bacy i spróbowanie oscypka czy żętycy.
Jest wiele szlaków turystycznych prowadzących nie tylko na Babią Górę, ale i na okoliczne wzgórza i mniejsze górki. W zimie natomiast polecamy gorąco jazdę na nartach.
Stoki są dobrze utrzymane, ubijane ratrakami a jeżeli trzeba to pójdą w ruch nawet armatki śnieżne. Do najciekawszych obiektów zwiedzania w Zawoi należą m.in.; drewniana karczma z podcieniami z 1836r., drewniany kościół z 1888r. (obydwa obiekty znajdują się w Z. Centrum), XIX - wieczna kapliczka Zbójnicka (Z. Policzne), skansen utworzony przez PTTK na Markowych Rówienkach , schronisko PTTK na Markowych Szczawinach z 1906r., wille Polskiej Akademii Nauk oraz Ośrodek Edukacyjny BPN z 1930r. (Z. Barańcowa) . Godny poznania jest również ogród roślin babiogórskich znajdujący się przy budynku. ZAWOJA w 1996 roku obchodziła swoje 350 urodziny istnienia.

Tekst opracowany przez: M.Gonek

www.babia-gora.info